Υ.Α.Π. - Υπηρεσία Ανάπτυξης Πληροφορικής

Greek Dutch English French Italian Russian Spanish

Επαναχρησιμοποίηση Πληροφοριών της Δημόσιας Διοίκησης

Είναι γνωστό πως η Επιτροπή και τα άλλα θεσμικά όργανα κατέχουν μεγάλο πλήθος εγγράφων κάθε είδους, τα οποία θα ήταν δυνατόν να χρησιμοποιηθούν περαιτέρω σε πληροφοριακά προϊόντα και υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας, και τα οποία θα ήταν δυνατόν να απαρτίσουν έναν χρήσιμο πόρο περιεχομένου, τόσο για εταιρείες όσο και για τους πολίτες. Τα παραπάνω έγγραφα αποτελούν της λεγόμενες Πληροφορίες Δημόσιας Διοίκησης (PSI). Απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιοποίηση του σημαντικού αυτού οικονομικού αγαθού ήταν η εναρμόνιση της έννομης τάξης των κρατών μελών και, για το σκοπό αυτό, εκδόθηκε η Οδηγία 2003/98/ΕΚ.

O N.3448/2006 για την ενσωμάτωση της Οδηγίας στην ελληνική νομοθεσία προβλέπει πως φυσικά και νομικά πρόσωπα μπορούν πλέον να υποβάλουν αίτηση για πρόσβαση σε πληροφορίες του δημόσιου τομέα, για εμπορικούς ή μη σκοπούς. Στην οδηγία 2003/98/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου καθορίζονται ελάχιστοι κανόνες για την περαιτέρω χρήση πληροφοριών του δημόσιου τομέα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. 


Περιγραφή της έννοιας «Πληροφοριών Δημόσιας Διοίκησης (PSI)»

Οι Πληροφορίες Δημόσιας Διοίκησης (PSI) είναι έγγραφα, βάσεις δεδομένων και άλλες πληροφορίες (μετεωρολογικές πληροφορίες, ψηφιακοί χάρτες, στοιχεία κυκλοφορίας, κ.λπ.) τα οποία έχουν παραχθεί, συλλεχθεί και αποθηκευτεί από οργανισμούς του δημόσιου τομέα. Οι νέες τεχνολογίες ενημέρωσης και επικοινωνιών μας επιτρέπουν να συλλέξουμε, να αποθηκεύσουμε, να συνδυάσουμε, να αναλύσουμε, και να μεταδώσουμε τις πληροφορίες αυτές με έναν αποδοτικότερο τρόπο, ο οποίο είναι πιο αποτελεσματικός, πιο φιλικός προς το χρήστη και φτηνότερος. Ο συνδυασμός τεχνολογιών υψηλής ποιότητας Πληροφοριών Δημόσιας Διοίκησης δημιουργούν ένα πλήθος ευκαιριών στον τομέα της εκμετάλλευσης τέτοιων πληροφοριών (exploitation of PSI).

Παρόλα αυτά στην Ευρώπη δεν χρησιμοποιούνται τέτοιου είδους πληροφορίες. Αυτό συμβαίνει για τους εξής λόγους:

• Έλλειψη πληροφοριών για διαθέσιμες Πληροφορίες Δημόσιας Διοίκησης (PSI) και όρων στην επαναχρησιμοποίηση τους καθώς επίσης και έλλειψη κουλτούρας της έννοιας της επαναχρησιμοποίησης στα κράτη μέλη.

• Αποκλειστικές διαπραγματεύσεις: Οι οργανισμοί δημόσιου τομέα είναι συχνά οι μόνοι που παράγουν ένα συγκεκριμένο είδος πληροφοριών (εξειδικευμένα δεδομένα) και επομένως έχουν ένα μονοπώλιο σε σχέση με τη διάθεση αυτών των πληροφοριών σε άλλους οργανισμούς. Αυτό οδήγησε στο παρελθόν στη δημιουργία υψηλών δαπανών για την απόκτηση τέτοιων πληροφοριών, καθώς και στη χρήση αποκλειστικών αδειών οι οποίες ήταν αρκετά κοστοβόρες.

• Ζητήματα ανταγωνισμού: Αποτελεί ένα άλλο ζήτημα που προκύπτει όταν οι οργανισμοί δημόσιου τομέα αναπτύσσουν εμπορικές δραστηριότητες παράλληλα με την εκπλήρωση των δημόσιων στόχων τους. Υπάρχει ένας κίνδυνος αυτές οι εμπορικές δραστηριότητες να υποστηρίζονται στην πραγματικότητα με τη δημόσια χρηματοδότηση.

• Ο γλωσσικός παράγοντας: Η γλωσσική ποικιλομορφία εντός της ΕΕ παρουσιάζει διάφορες προκλήσεις. Μια από αυτές αφορά στη διασυνοριακή επαναχρησιμοποίηση πληροφοριών.

• Η απουσία κοινών αρχών για τις πληροφορίες είναι επίσης ένα εμπόδιο στην επαναχρησιμοποίηση τους. Αυτό το ζήτημα επηρεάζει ιδιαίτερα τις διασυνοριακές υπηρεσίες πληροφοριών και δημιουργεί σοβαρά προβλήματα κατά την επαναχρησιμοποίηση πληροφοριών.


Οδηγία 2003/98/ΕΚ

Η Οδηγία αφορά τις πληροφορίες που συλλέγει, παράγει και διαδίδει ο δημόσιος τομέας, σε τομείς όπως οι επιχειρήσεις, η οικονομία, η κοινωνία, η εκπαίδευση, ο τουρισμός, η γεωγραφία, κ.λπ. Σύμφωνα με μελέτη που διενήργησε η Ε.Ε. το 2002, η αξία των πληροφοριών αυτών στα κράτη μέλη ανέρχεται σε 68 δισ. ευρώ, δηλαδή στο 1% του Α.Ε.Π. της Ε.Ε. Απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιοποίηση του σημαντικού αυτού οικονομικού αγαθού ήταν η εναρμόνιση της έννομης τάξης των κρατών μελών και, για το σκοπό αυτό, εκδόθηκε η Οδηγία 2003/98/ΕΚ.

Το σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας στην ελληνική νομοθεσία προβλέπει πως φυσικά και νομικά πρόσωπα μπορούν πλέον να υποβάλουν αίτηση για πρόσβαση σε πληροφορίες του δημόσιου τομέα, για εμπορικούς ή μη σκοπούς, δηλαδή σκοπούς που βρίσκονται εκτός του αρχικού σκοπού για τον οποίο παρήχθησαν οι πληροφορίες αυτές.

Ο δημόσιος τομέας θα επεξεργάζεται κάθε αίτηση με ηλεκτρονικά μέσα, όπου αυτό είναι δυνατό, και θα ανταποκρίνεται σε συγκεκριμένες προθεσμίες. Η θεμελίωση ειδικού έννομου συμφέροντος για την πρόσβαση σε κάποιο έγγραφο εξακολουθεί να ισχύει, όπου αυτό προβλέπεται από το νόμο. Το αντίτιμο για την περαιτέρω χρήση θα καθορίζεται με βάση το κόστος συλλογής, παραγωγής, αναπαραγωγής και διάδοσης των πληροφοριών, την απόδοση της επένδυσης του δημόσιου φορέα και το πιθανό κόστος για την περαιτέρω επεξεργασία.

Οι παραπάνω ρυθμίσεις δεν εφαρμόζονται σε πληροφορίες που αφορούν την προστασία της εθνικής ασφάλειας, της εθνικής άμυνας και της δημόσιας τάξης. Επιπλέον, προστατεύονται το εμπορικό και βιομηχανικό απόρρητο, καθώς και τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας τρίτων. Δεν θίγονται οι ισχύουσες διατάξεις για την πρόσβαση στα δημόσια έγγραφα, ούτε οι διατάξεις περί προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Αντίθετα, λαμβάνονται μέτρα ώστε να απαλείφονται προσωπικά στοιχεία από έγγραφα που δίνονται για περαιτέρω χρήση.

Η περαιτέρω χρήση δημόσιων πληροφοριών είναι ελεύθερη για όλους. Η αναγνώριση αποκλειστικού δικαιώματος περαιτέρω χρήσης προβλέπεται κατ' εξαίρεση όπου κρίνεται απαραίτητο για την παροχή υπηρεσίας δημόσιου συμφέροντος. Στην περίπτωση αυτή, το αποκλειστικό δικαίωμα έχει περιορισμένη χρονική διάρκεια τριών ετών, με δυνατότητα ανανέωσης.


Οδηγία 2003/98/ΕΚ

Η Οδηγία αφορά τις πληροφορίες που συλλέγει, παράγει και διαδίδει ο δημόσιος τομέας, σε τομείς όπως οι επιχειρήσεις, η οικονομία, η κοινωνία, η εκπαίδευση, ο τουρισμός, η γεωγραφία, κ.λπ. Σύμφωνα με μελέτη που διενήργησε η Ε.Ε. το 2002, η αξία των πληροφοριών αυτών στα κράτη μέλη ανέρχεται σε 68 δισ. ευρώ, δηλαδή στο 1% του Α.Ε.Π. της Ε.Ε. Απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιοποίηση του σημαντικού αυτού οικονομικού αγαθού ήταν η εναρμόνιση της έννομης τάξης των κρατών μελών και, για το σκοπό αυτό, εκδόθηκε η Οδηγία 2003/98/ΕΚ.

Το σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας στην ελληνική νομοθεσία προβλέπει πως φυσικά και νομικά πρόσωπα μπορούν πλέον να υποβάλουν αίτηση για πρόσβαση σε πληροφορίες του δημόσιου τομέα, για εμπορικούς ή μη σκοπούς, δηλαδή σκοπούς που βρίσκονται εκτός του αρχικού σκοπού για τον οποίο παρήχθησαν οι πληροφορίες αυτές.

Ο δημόσιος τομέας θα επεξεργάζεται κάθε αίτηση με ηλεκτρονικά μέσα, όπου αυτό είναι δυνατό, και θα ανταποκρίνεται σε συγκεκριμένες προθεσμίες. Η θεμελίωση ειδικού έννομου συμφέροντος για την πρόσβαση σε κάποιο έγγραφο εξακολουθεί να ισχύει, όπου αυτό προβλέπεται από το νόμο. Το αντίτιμο για την περαιτέρω χρήση θα καθορίζεται με βάση το κόστος συλλογής, παραγωγής, αναπαραγωγής και διάδοσης των πληροφοριών, την απόδοση της επένδυσης του δημόσιου φορέα και το πιθανό κόστος για την περαιτέρω επεξεργασία.

Οι παραπάνω ρυθμίσεις δεν εφαρμόζονται σε πληροφορίες που αφορούν την προστασία της εθνικής ασφάλειας, της εθνικής άμυνας και της δημόσιας τάξης. Επιπλέον, προστατεύονται το εμπορικό και βιομηχανικό απόρρητο, καθώς και τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας τρίτων. Δεν θίγονται οι ισχύουσες διατάξεις για την πρόσβαση στα δημόσια έγγραφα, ούτε οι διατάξεις περί προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Αντίθετα, λαμβάνονται μέτρα ώστε να απαλείφονται προσωπικά στοιχεία από έγγραφα που δίνονται για περαιτέρω χρήση.

Η περαιτέρω χρήση δημόσιων πληροφοριών είναι ελεύθερη για όλους. Η αναγνώριση αποκλειστικού δικαιώματος περαιτέρω χρήσης προβλέπεται κατ' εξαίρεση όπου κρίνεται απαραίτητο για την παροχή υπηρεσίας δημόσιου συμφέροντος. Στην περίπτωση αυτή, το αποκλειστικό δικαίωμα έχει περιορισμένη χρονική διάρκεια τριών ετών, με δυνατότητα ανανέωσης.


Οδηγία 2003/98/ΕΚ

Η Οδηγία αφορά τις πληροφορίες που συλλέγει, παράγει και διαδίδει ο δημόσιος τομέας, σε τομείς όπως οι επιχειρήσεις, η οικονομία, η κοινωνία, η εκπαίδευση, ο τουρισμός, η γεωγραφία, κ.λπ. Σύμφωνα με μελέτη που διενήργησε η Ε.Ε. το 2002, η αξία των πληροφοριών αυτών στα κράτη μέλη ανέρχεται σε 68 δισ. ευρώ, δηλαδή στο 1% του Α.Ε.Π. της Ε.Ε. Απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιοποίηση του σημαντικού αυτού οικονομικού αγαθού ήταν η εναρμόνιση της έννομης τάξης των κρατών μελών και, για το σκοπό αυτό, εκδόθηκε η Οδηγία 2003/98/ΕΚ.

Το σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας στην ελληνική νομοθεσία προβλέπει πως φυσικά και νομικά πρόσωπα μπορούν πλέον να υποβάλουν αίτηση για πρόσβαση σε πληροφορίες του δημόσιου τομέα, για εμπορικούς ή μη σκοπούς, δηλαδή σκοπούς που βρίσκονται εκτός του αρχικού σκοπού για τον οποίο παρήχθησαν οι πληροφορίες αυτές.

Ο δημόσιος τομέας θα επεξεργάζεται κάθε αίτηση με ηλεκτρονικά μέσα, όπου αυτό είναι δυνατό, και θα ανταποκρίνεται σε συγκεκριμένες προθεσμίες. Η θεμελίωση ειδικού έννομου συμφέροντος για την πρόσβαση σε κάποιο έγγραφο εξακολουθεί να ισχύει, όπου αυτό προβλέπεται από το νόμο. Το αντίτιμο για την περαιτέρω χρήση θα καθορίζεται με βάση το κόστος συλλογής, παραγωγής, αναπαραγωγής και διάδοσης των πληροφοριών, την απόδοση της επένδυσης του δημόσιου φορέα και το πιθανό κόστος για την περαιτέρω επεξεργασία.

Οι παραπάνω ρυθμίσεις δεν εφαρμόζονται σε πληροφορίες που αφορούν την προστασία της εθνικής ασφάλειας, της εθνικής άμυνας και της δημόσιας τάξης. Επιπλέον, προστατεύονται το εμπορικό και βιομηχανικό απόρρητο, καθώς και τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας τρίτων. Δεν θίγονται οι ισχύουσες διατάξεις για την πρόσβαση στα δημόσια έγγραφα, ούτε οι διατάξεις περί προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Αντίθετα, λαμβάνονται μέτρα ώστε να απαλείφονται προσωπικά στοιχεία από έγγραφα που δίνονται για περαιτέρω χρήση.

Η περαιτέρω χρήση δημόσιων πληροφοριών είναι ελεύθερη για όλους. Η αναγνώριση αποκλειστικού δικαιώματος περαιτέρω χρήσης προβλέπεται κατ' εξαίρεση όπου κρίνεται απαραίτητο για την παροχή υπηρεσίας δημόσιου συμφέροντος. Στην περίπτωση αυτή, το αποκλειστικό δικαίωμα έχει περιορισμένη χρονική διάρκεια τριών ετών, με δυνατότητα ανανέωσης.


Οδηγία 2006/291/ΕΚ

Είναι γνωστό πως η Επιτροπή και τα άλλα θεσμικά όργανα κατέχουν μεγάλο πλήθος εγγράφων κάθε είδους, τα οποία θα ήταν δυνατόν να χρησιμοποιηθούν περαιτέρω σε πληροφοριακά προϊόντα και υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας, και τα οποία θα ήταν δυνατόν να απαρτίσουν έναν χρήσιμο πόρο περιεχομένου, τόσο για εταιρείες όσο και για τους πολίτες.

Στην οδηγία 2003/98/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου καθορίζονται ελάχιστοι κανόνες για την περαιτέρω χρήση πληροφοριών του δημόσιου τομέα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στις αιτιολογικές σκέψεις της οδηγίας αυτής ενθαρρύνονται τα κράτη μέλη να προχωρήσουν πέρα από τους ελάχιστους αυτούς κανόνες και να θεσπίσουν πολιτικές ανοιχτών δεδομένων, παρέχοντας τη δυνατότητα ευρείας χρήσης εγγράφων που βρίσκονται στην κατοχή οργανισμών του δημόσιου τομέα.

Η ύπαρξη, εντός της Επιτροπής, ανοιχτής πολιτικής σχετικά με την περαιτέρω χρήση θα στηρίξει νέα οικονομική δραστηριότητα, θα οδηγήσει σε ευρύτερη χρήση και διάδοση πληροφοριών της Επιτροπής, θα βελτιώσει την προβολή του ανοιχτού χαρακτήρα και της διαφάνειας των κοινοτικών θεσμικών οργάνων, αποφεύγοντας περιττά διοικητικά βάρη για τους χρήστες και για τις Διοικητικές Υπηρεσίες της Επιτροπής.

Είναι σημαντικό να ειπωθεί πως η συγκεκριμένη Οδηγία δεν εφαρμόζεται σε έγγραφα των οποίων η Επιτροπή δεν είναι σε θέση να επιτρέψει την περαιτέρω χρήση, π.χ. λόγω δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας τρίτων, ή σε περίπτωση εγγράφων που προέρχονται από τα άλλα θεσμικά όργανα.